Ясунари КАВАБАТА
Таранчы жеңе
1926-жыл
Которгон Кубантай ЭРНАЗАРОВ, Москва шаары.
[1]. Чик жана пөк – орустардын “орёл и решка” сөзүнө окшоп тыйындын эки тарабын туюнтат. Тыйындын алдыңкы бети “чик”, ал эми арткы бети “пөк” аталат. Түштүк диалекти;
[2]. Жуп таранчы бул аңгемеде автор тарабынан атайын символдук элемент катары киргизилген. Таранчыда өзүнө гана таандык айрым асыл сапаттар бар. Адамдын үй-бүлөлүк жашоосунда никелик келишимдер дайым эле так сактала бербейт. Жубайлар баш кошкон соң, кийин ар кандай себептер менен ажырашып кеткен учурлар болот. Таранчылар да адам сыяктуу жупташып жашашат. Бирок буларда ажырашуу деген эч качан болбойт. Адам жашоосунда жубайлар ала жипти аттап бири-биринин көзүнө чөп салган учурлар катталат. Ал эми таранчы жуптар мындай “итчиликке” такыр барбайт, буларда “ала жипти аттап көзүнө чөп салып, башка менен жүрүп кетүү” деген түшүнүк жок.
Айрым элдерде баш кошкон жаштардын үлпөт тоюнда жуп таранчынын айкелин белекке беришкени ошондон. Бул жубайлык жашооңор түбөлүк жана аруу таза болсун дегенди билдирет.