Бейтааныш аялдын каты

Сенде түнөп калдым. Ошол түнгө чейин эркектин денеси денеме тиймек турган, колу тийбегенин, бир да эркек жылаңачтап этимди көрбөгөнүн билбедиң. Кантип билмексиң, анткени уят дегенди алыс айдап, бийлигиңе өзүм багынып, эч каршылык көрсөтпөстөн ар кандай аракетиңе бой суна бербедимби. Минткеним сыр түйүнү чечилбесин дегеним болчу, жаным. Эгер жүрөк сырым билинип калса, анда менден боюңду тартып, оолактайт белең, ким билсин! Себеби бөлөк жандын кайгы-кубанычын бөлүшүү сага жат эмеспи, сага жеңил турмуш, ойноок ой, эрмегине элпек сүйүү гана керек. Өз жаныңы башка бирөө үчүн кыйса кыясың, бирок башка бирөөнүн сен үчүн жан кыйганын көргүң келбейт. Кучагыңа кыз бойдон кирген элем дегеними тескери түшүнбө, жаным. Сени күнөөлөп жаткан жерим жок; мени алдабадың, азгырбадың, өзүм барып кучагыңа боюмду таштап, тагдырдын жазганына тобокел дедим. Ал үчүн сени эч качан күнөөлөбөйм, эч качан! Тескерисинче, ыракмат — жыргалга магдыраткан ошол түн үчүн, мага берген ошол түнкү таалай үчүн сага ыраазымын. Ал түндү азыр эстесем да, алыс калган оттун табына жылынгандай болом. Түн бир оокумда көзүмдү ачсам, денеме денең тийишип айкала жаткан экенсиң, бирок төбөдөн жылдыздар көрүнбөгөнүнө таң калдым, багыттын күчүн ушундан бил, экөөбүз караңгы тамда эмес, жайдын серүүн түнүндө, ай-жылдыздуу асман астында жаткандай сонун сезилген мага. Кайра кайталанбаганы гана болбосо, ыракаттуу ал түнгө мен эч өкүнбөдүм. Дагы бир нерсе эсимде сен уктап калганыңда тынооңу тыңшап, уйку качып, кучакташып жатканыбызга кубаныч-бактым жүрөгүмө батпай, мен ыйлап жаттым. Ал түн ошондой укмуш түн болгон эле, чиркин!..

Эртеси шашып эрте турдум. Дүкөнгө барышым керек эле. Анын үстүнө малайың келе электе жоголоюн, ага көрүнбөйүн дедим. Кийинип бүтүп, алдыңда турганымда мени кучактап бооруңа кысып, көпкө кезүүмө тигиле карадың. Эртегинин күүгүмдөгөн элестери эсиңе түштүбү, же бакытка балкып турган мен көзүңө сулуу көрүндүмбү, «билбейм, айтор, көпкө тиктедиң. Анан оозуман өптүң. Мен кучагыңдан акырын суурулдум да, кетүүгө камындым. «Гүл кармай кетесиңби?» – деп сурап калдың. «Мейли» – дедим. Жазуу столуңда турган көк хрусталь вазадагы гүлдөрдүн ичинен төрт ак розаны сууруп алып бердиң. Бул хрусталь вазаң кичинемден бери эсимде — бир жолу үйүңө кирип, алдыртан карап көзүм түшкөн. Гүлдөрүңдү нечен күн өөп-жыттап жүрдүм. Экөөбүз эмки жолугушууну белгилештик. Мен белгиленген күнү келдим, дагы бир бактылуу түн өткөрдүм. Анан дагы бир жолу сенин кучагыңда таң атырдым. Анан сен бир жакка жөнөөрүңү айттың. Жашыман жаман көргөнүм ушул. Кайтып келериң менен кат жазам дедиң. Сырымды билдирбеске фамилиямды атабадым, өзүм сурап алар почтаны билгиздим. Ажырашарга деп, дагы төрт- беш роза бердиң, ооба ажырашарга деп...

Эки ай бою ар күн сайын почтадан кат сурап жүрдүм... Жок. Күндө эртең келер деп кирпик какпай таң атырып, почтадан үмүтүм үзүлүп кайтчу күндөрдөгү уу кайгыны айтпай эле коёюн. Сени күнөөлөбөйм, сүйөм, жалындуусуң, унутчааксың, бат кумарланасың, туруксузсуң, башынан ушундай болчусуң, азыр да ушундайсың. Мен дал ушунуңду сүйөм. Терезелериңдеги жарыкка караганда келгениңе көп эле болуптур, бирок мага кабар бербедиң. Мына азыр көр оозунда турам, бирок бүт өмүрүмдү курман чалып сүйгөн жарым, сенден жадегенде эки ооз сөз жазылган кат албадым. Күйүп-бышып туталанып, кабарыңды көпкө күттүм. Бирок мени чакырбадың, эки ооз сөзүңдү ыраа көрбөдүң... эки ооз сөзүңдү.

Кечээ балам өлдү. Ал сенин да балаң болчу. Сүйгөнүм, калп айтсам каргыш тийсин, бул бала баягы үч түндүн биринде жаралган, ишен, көр оозунда калп айтпайт. Ырас, бул — экөөбүздүн балабыз эле. Баягы сенин кучагыңда өткөргөн түнгө чейин жана ошондон тартып бала туулганга чейин бир да эркек мага жакындаган эмес. Этиме этиң тийгени үчүн мен өзүмдү ыйык саначумун! Анан түбөлүк сендик болгон өзүмдү өмүр жолумда күндөлүк жолуга калган башка эркекке бөлүштү кылмак белем! Чын, сүйгөнүм, бул бала менин өмүр бою өчпөгөн тунук махабатым менен сенин эчтемени кенебеген, көрүнгөнгө чачылган, акылга жүгөндөлбөгөн сезимиңдин жемиши: бул экөөбүздүн балабыз, экөөбүздүн көзгө басар жалгыз уулубуз эле. Эгер андай болсо, эмне үчүн узак жылдар бою баланы көрсөтпөй эми бала кайрылгыс сапарга кеткенде айтасың деп жогорку сөздөрүмө, балким, таң каларсың, чочуларсың?.. Кантип мен айта алат элем? Сен ишенбейт болчусуң: өзү каалап барган ашкере тил алчаак, үч түнү жолдош болгон чоочун кызга кантип ишенмек элең? Ошол аты- жөнү белгисиз бейтааныш кыз сендей туруксузга үч түндөн кийин да туруктуу болуп кала бергенине ишенбейт элең. Балаңды меники деп кабылдаган күндө да көңүлүңдө шек турмак. Менин айткандарыма чындап ишенген күндө да: «Ушул оңбогур бөлөк бирөөдөн тууган баласын бай эмеспи багып алсын деп, мага таңуулап жатабы?» — деген түпөйүл ойдон кутулмак эмессиң. Ошентип экөөбүздүн ортобузда ишенич кетмек. Мен муну каалабадым. Анын үстүнө, сүйүүнүн жеңил-желпи эрмек, капарсыз оюн гана болушун жакшы көргөн сен үчүн ата болуп, бирөөнүн тагдырына жоопкерчилик алуу өтө оор болмок. Мындай экениң мага башынан беш колдой белгилүү, өзүңдү өзүң менчелик билбессиң... Өзүңдү мага байлангандай сезсең, кыйноого түшмөксүң. Анткени сен эркин жүрүүнү жакшы көрөсүң, андай болбосо сага жашоо кызыксыз. Ошол үчүн мени, эриксизден болсо да, жаман көрө баштамаксың. Мен сага жүк болмокмун. Жок, намысым ага жол бербеди, мени ойлогондо кабагың чытылбасын, өзүмчө эле болоюн дедим. Бардык түйшүктү өз башыма оодарып, сага жүк болбосом, өмүрүңдө жолуктурган катындарыңдын ичинен жалгыз мага ыраазы болуп өтсөң — дедим. Бирок сен мени капарыңа илбедиң, такыр унуттуң.